D. Financiering

Treasuryfunctie: Taken en Beleid

Terug naar navigatie - D. Financiering - Treasuryfunctie: Taken en Beleid

De Treasury functie is ondergebracht bij de afdeling Financiën.
Een Treasury functie bij de gemeente Drimmelen gaat over het beheer van geld en het omgaan met financiële risico's. 
De persoon die deze functie vervult, zorgt ervoor dat de gemeente goed met haar geld omgaat.

De belangrijkste taken van de treasurer zijn:

  • Geldbeheer
  • Leningen en beleggingen
  • Risico's beheren
  • Budget en Planning
  • Rapporteren
  • Wet- en Regelgeving
  • Advies geven


Geldbeheer: Bij geldbeheer zorgt de treasurer dat er genoeg geld op de bankrekening van de gemeente staat om rekeningen te betalen.

Leningen en beleggingen: De treasurer zorgt voor het lenen van geld voor projecten van de gemeente, beheert de schulden en zorgt ervoor dat leningen op tijd worden terugbetaald. Gemeente Drimmelen heeft geen actieve beleggingsportefeuille gericht op winst. 

Risico's beheren: Een andere taak is het zorgen dat de gemeente goed omgaat met risico's, zoals veranderingen in rente of geld dat niet op tijd binnenkomt. Hierbij is een goede planning van belang om risico's zo klein mogelijk te houden.

Budget en planning: Een treasurer helpt bij het maken van de jaarlijkse begroting door te kijken hoeveel geld er is en hoeveel geld er nodig is gedurende verschillende momenten van het jaar. Een zogeheten liquiditeitsplanning. 

Rapporteren: Verslag uitbrengen aan het gemeentebestuur over hoe het met het geldbeheer gaat is ook een belangrijk taak voor een treasurer. Hij zorgt ervoor dat het voor iedereen duidelijk is hoe het geld wordt beheerd en welke financiële risico's er zijn.

Wet- en Regelgeving: Een andere taak is ook dat de gemeente zich houdt aan alle wet en regelgeving. Dit borgt de gemeente Drimmelen door iedere 4 jaar een eigen Treasury statuut op te stellen, met daarin alle kaders waarbinnen de treasurer zijn taken moet uitvoeren.

Advies geven: Als laatste geeft de treasurer advies aan de gemeenteraad en het bestuur over financiële beslissingen.

Het financieringsbeleid van de gemeente Drimmelen schrijft voor dat we bij een normale rentestructuur maximaal gebruikmaken van financieringen met een korte looptijd. Op deze manier lenen we alleen geld voor de periode dat we het nodig hebben. Het rentetarief op kortlopende leningen is doorgaans lager dan bij langlopende leningen. 

Daarbij neemt de gemeente de wettelijke kaders voor renterisicobeheer in acht, zoals het kasgeldlimiet en renterisiconorm.

Renteverwachtingen

Terug naar navigatie - D. Financiering - Renteverwachtingen

De renteverwachtingen voor Nederland en de eurozone in het algemeen worden sterk beïnvloed door het monetair beleid van de Europese Centrale Bank (ECB).

Nadat de inflatie in 2025 was afgenomen richting de doelstelling van 2%, heeft de ECB de beleidsrente verlaagd. In 2026 zorgden geopolitieke spanningen en hogere energieprijzen echter voor oplopende inflatieverwachtingen, waarop de ECB haar beleid heeft aangescherpt. Hierdoor zijn de inflatieverwachtingen gestegen, waarop de ECB in juni 2026 besloot de beleidsrente te verhogen. Voor de komende jaren wordt uitgegaan van een stabiel tot licht oplopend renteniveau. De verdere renteontwikkeling blijft afhankelijk van de inflatieontwikkeling en de economische omstandigheden.

Bij het opstellen van de begroting 2027 is gerekend met een gemiddelde rente van 3,0% voor kortlopende financiering en 3,7% voor langlopende financiering. Deze uitgangspunten sluiten aan bij de huidige marktverwachtingen en vormen de basis voor de berekening van de rentelasten binnen de begroting.

Financieringsbeleid

Terug naar navigatie - D. Financiering - Financieringsbeleid

De rente die we in de toekomst moeten betalen, is belangrijk voor ons financieringsbeleid. Dit hangt af van de rente op de geld- en kapitaalmarkt.
Op de geldmarkt trekt de gemeente kortlopende leningen aan met een maximale looptijd van 1 jaar. Op de kapitaalmarkt trekt de gemeente langlopende leningen aan met een looptijd van meer dan 1 jaar.
De gemeente zorgt ervoor dat niet alle langlopende schulden op hetzelfde moment aflopen. Dit helpt om het renterisico te verminderen.  Eind 2026 ramen we een financieringsbehoefte van 10 miljoen. Hiervoor zullen we een langlopende financiering aantrekken. Verder dienen we in het derde kwartaal van 2027 nog een langlopende financiering aantrekken met een omvang van € 5,4 miljoen. Deze financiering behoeftes geven een totaal van € 570.000 voor 2027 aan rentekosten.

De toename in (langlopende) schulden wordt veroorzaakt doordat het huidige patroon van bestedingen de inkomende geldstromen overstijgt.  Dit leidt ertoe dat leningen afgesloten dienen te worden om alle betalingen te kunnen verrichten. 

Geldleningen en garanties

Terug naar navigatie - D. Financiering - Geldleningen en garanties

De gemeente heeft zoals de in de jaarrekening 2025 te lezen was een € 44,6 miljoen aan langlopende geldleningen openstaan.
Na alle aflossingen en aantrekken van nieuwe financiering zal naar verwachting de totale langlopende schuld van de gemeente uitkomen op € 51,1 miljoen per 31-12-2026.

De gemeente Drimmelen staat garant voor de betaling van rente en aflossing op langlopende geldleningen die zijn aangevraagd door organisaties, instellingen of verenigingen, op voorwaarde dat hun activiteiten in lijn liggen met de taken van de gemeente, ook wel borgstelling genoemd. Deze directe borgstellingen zijn voornamelijk gericht op woningbouwverenigingen, zorginstellingen en sportverenigingen. Voor deze borgstellingen wordt € 316.000 afgelost in 2027, totale borgstelling komt eind 2027 uit op € 1,1 miljoen.

Het beleid van de gemeente Drimmelen is als volgt:
Er worden geen gemeentegaranties verleend voor geldleningen aan derden zoals stichtingen en verenigingen, tenzij:

  • het gaat om de herfinanciering van bestaande leningen waarvoor eerder een gemeentegarantie is verleend.
  • het geldleningen betreft voor sportverenigingen of welzijns- en zorginstellingen. Deze specifieke geldleningen worden apart beoordeeld. 

Daarnaast fungeert gemeente Drimmelen fungeert als achtervang voor het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW) bij borgstellingen voor de woningbouwvereniging.

Het WSW staat garant voor de rente- en aflossingsverplichtingen van de deelnemers. Met de garantie van het WSW kunnen de deelnemers (corporaties) gunstige leningen op de kapitaalmarkt aantrekken. Het WSW heeft door toonaangevende kredietbeoordelaars de Triple A rating gekregen. De eventuele verplichtingen die voortvloeien uit de garanties worden gedekt door het risicovermogen en de obligoverplichtingen van WSW-deelnemers. Als het risicovermogen van het WSW ontoereikend is, worden de obligoverplichtingen bij de deelnemers opgevraagd. Als het risicovermogen (inclusief ontvangen obligo) vervolgens onder de 0,25% van het garantievolume daalt, treedt de achtervangpositie van het Rijk en de betrokken gemeente in werking.
Het WSW beoordeelt de financiële positie van corporaties bij elke leningsaanvraag en verleent alleen leningen als de corporatie voldoende vermogensdekking heeft. Jaarlijks screent het WSW samen met het Centraal Fonds Volkshuisvesting (CFV) alle corporaties financieel, namens het ministerie. 

 Alle borgstellingen van woningstichtingen in de gemeente Drimmelen worden opgenomen in de overzichten van het WSW. Het nieuwe kapitaalbeleid, inclusief het aangaan van obligoleningen, is geïmplementeerd in het najaar van 2021. De obligoleningen van de deelnemers zijn opgenomen in het overzicht van 'gewaarborgde geldleningen'. 

Wanneer dit het regime van voor 1 augustus 2021 betreft, is de verdeelsleutel 100% voor elke geldlening waarvoor de gemeente een achtervangpositie inneemt, waardoor het aan de gemeente toegerekend bedrag gelijk is aan het schuldrestant. Wanneer dit het regime vanaf 1 augustus 2021 betreft, is de verdeelsleutel gelijk aan het percentage van marktwaarde van het DAEB-bezit van de betreffende deelnemer dat in de gemeente ligt (conform de meest recente verantwoordingscijfers). Het toegerekende achtervangbedrag is gelijk aan het schuldrestant vermenigvuldigd met deze verdeelsleutel.

In 2025 is het totaal nominaal geborgd schuldrestant van de corporatie € 4.700 miljoen van de corporaties die actief zijn in gemeente Drimmelen. Totale waarde van leningen en borgingsplafond is als geheel opgenomen en niet uitgesplitst naar de gemeenten waarin corporatie bezit heeft.  Op basis van de marktwaard van het DAEB bezit percentage, betreft dit een schuld toerekenbaar aan gemeente Drimmelen omvang € 142 miljoen. Op basis van het borgingsplafond voor 2026 kan een inschatting gemaakt worden van de maximaal toe te rekenen schuld. Dit bedraagt € 157 miljoen. 

Renterisicobeheer

Terug naar navigatie - D. Financiering - Renterisicobeheer

De Wet Financiering Decentrale Overheden (FIDO) vormt het wettelijke kader voor de financiering. De intentie van de wet is gericht op het bevorderen van de kredietwaardigheid en transparantie van het financieringsbeleid. 

 

Kasgeldlimiet

Terug naar navigatie - D. Financiering - Kasgeldlimiet

Een gemeente mag maximaal 8.5% van haar totale begroting lenen met kortlopende leningen. De kasgeldlimiet bedraagt € 8,3 miljoen voor 2027. Voor 2026 geldt dat sprake is geweest van vier kasgeldleningen, met een rentepercentage tussen 2,1% en 2,5%. Voor de begroting 2027 wordt gerekend met 3,7% rente voor nieuwe kasgeldleningen. 

Renterisiconorm

Terug naar navigatie - D. Financiering - Renterisiconorm

De renterisiconorm is 20% van de totale begroting. De renterisiconorm bedraagt € 19,6 miljoen voor 2027.  Dit betekent dat maximaal 20% van de langlopende schulden kan veranderen door renteherziening. De norm zorgt ervoor dat de gemiddelde looptijd van de schulden minimaal 5 jaar is. Dit helpt om het renterisico te verminderen.
De renterisiconorm wordt in de komende jaren niet overschreden. Dit komt doordat veel van onze leningen langlopend zijn. Op alle leningen wordt afgelost. In 2027 vervalt geen lening. 

We verwachten in 2027 twee nieuwe langlopende leningen aan te trekken.  Daarbij houden we rekening met de renterisiconorm voor de periode van het afsluiten van de lening. 

Schatkistbankieren

Terug naar navigatie - D. Financiering - Schatkistbankieren

Als gevolg van de Regeling schatkistbankieren decentrale overheden moeten gemeenten sinds eind 2013 hun overtollige middelen dagelijks afstorten in de rekening courant die aangehouden wordt bij het Agentschap van de Generale Thesaurie van het ministerie van Financiën. Aanwending van de middelen is slechts toegestaan ten behoeve van de publieke taak. Ten behoeve van het afstorten geldt een drempelbedrag, waardoor het bankrekeningsaldo door de afroming niet op € 0 uitkomt. De drempel bedraagt 2 procent van het begrotingstotaal met een minimum van € 1.000.000 .

Voor onze gemeente betekent dit dat we in 2027 ongeveer € 2,0 miljoen op de spaarrekening mogen hebben staan. We gebruiken de rekening bij het Rijk alleen voor het bewaren van tijdelijk extra geld. 

 

Treasuryresultaat

Terug naar navigatie - D. Financiering - Treasuryresultaat

De stijging van de rente ten opzichte van de periode 2021-2024 waarin een zeer lage rente gebruikelijk was, leidt tot hogere rentekosten voor de gemeente.  De externe rentekosten vormen de input voor de omslagrente.  In 2026 bedroeg deze 1,2%. In 2027 wordt deze begroot op 1,5%.

De omslagrente is een interne renteberekening die geen invloed heeft op de werkelijke, extern te betalen rente. Een wijziging in de rekenrente leidt dus alleen tot een intern renteverschil en een herverdeling van kosten. Wanneer de rekenrente relatief hoog is, wordt er veel rente toegerekend aan investeringen. Bij een lage rekenrente wordt er juist weinig rente aan investeringen toegerekend. Het verschil tussen de toegerekende rente en de werkelijke rente kosten en baten, wordt het treasury resultaat genoemd. 

Het doel van het hanteren van een omslagrente is om de kosten toe te rekenen aan de activiteiten die ermee samen hangen. 

Tabel Par.D-1 (bedragen x € 1.000)
Rentelasten en -baten 2027 2028 2029 2030
Rente vaste schulden: opgenomen geldleningen t.b.v. de gemeente 1.562 1.610 1.735 1.735
Rente nieuwe kortlopende financiering (2026) 50 50 50 50
Overige financieringslasten (saldo) 0 0 0 0
Totaal rentelasten 1.612 1.660 1.785 1.785
Externe rentebaten -90 -90 -90 -90
Totaal rentebaten -90 -90 -90 -90
Saldo rentelasten minus -baten 1.522 1.571 1.695 1.695
Rentelast over eigen vermogen (reserves) 0 0 0 0
Rentelast over voorzieningen 0 0 0 0
Rentelast projectfinanciering 0 0 0 0
Saldo rentelasten over eigen vermogen, voorzieningen en projectfinanciering 0 0 0 0
Totaal toe te rekenen rentelast 1.522 1.571 1.695 1.695
Toe te rekenen aan grondexploitaties 22 17 0 0
Resteert toe te rekenen aan taakvelden (vaste activa) 1.500 1.553 1.695 1.695
De toegerekende rente aan taakvelden via renteomslag -1.642 -1.760 -1.736 -1.660
Resultaat treasury -141 -207 -41 35