3. Ruimte, wonen, duurzaamheid en economie

Beleidsmatige afwijkingen programma 3

In deze paragraaf worden de afwijkingen ten opzichte van het voorgenomen beleid toegelicht. 

Financiële afwijkingen programma 3

Toelichting Exploitatie

Terug naar navigatie - Financiële afwijkingen programma 3 - Toelichting Exploitatie
Tabel 3.1 Overzicht financiële afwijkingen programma 3 (bedragen x €1000)
Nr. Thema Mutatie Mutatie Mutatie Mutatie
2026 2027 2028 2029
3.1 Woningbouw en ruimte 117 N 534 N -943 V -1.286 V
3.2 Duurzaamheid 1.256 N 985 N 952 N 1.138 N
3.3 Economie, Toerisme en Recreatie 107 N 30 N 30 N 30 N
Totaal lasten programma 3 1.480 N 1.549 N 39 N -117 V
3.1 Woningbouw en ruimte 565 V 972 V -513 N -972 N
3.2 Duurzaamheid -121 N -446 N -446 N -446 N
3.3 Economie, Toerisme en Recreatie 30 V 0 V 0 V 0 V
Totaal baten programma 3 474 V 525 V -959 N -1.418 N
Afschrijvingslasten programma 3 -48 V 52 N 108 N 107 N
Totaal afschrijvingslasten programma 3 -48 V 52 N 108 N 107 N
Saldo financiële afwijkingen prog. 3 excl. mut. Reserves -958 N -1.076 N -1.106 N -1.408 N
Storting reserves 143 N -4 V 117 N 0 V
Onttrekking reserves 727 V -30 N -30 N -30 N
Saldo mutaties reserves prog 3 584 V -26 N -147 N -30 N
Saldo financiële afwijkingen prog. 3 incl. mut. reserves -374 N -1.102 N -1.253 N -1.438 N

Thema Woningbouw en Ruimte 
Gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant (OMWB) (€68.000 voordelig)
De jaarrekening 2025 van de OMWB sluit met een positief saldo van € 4.519.000. Door de OMWB wordt voorgesteld om  een deel van het overschot uit te keren aan de deelnemende gemeentes. Voor de gemeente Drimmelen betekent dit dat we een bedrag terugontvangen van ongeveer €68.000. 

Omgevingswet (€80.000 nadelig)
De afronding van het omgevingsplan loopt door in 2026. In de raadsvergadering van 5 februari 2026 is besloten om een bedrag van € 80.000 over te hevelen naar 2026. Dekking vindt plaats door onttrekking uit de algemene reserve. Het nadeel binnen dit thema wordt gecompenseerd door het voordeel op algemene dekkingsmiddelen en is daarmee budgettair neutraal voor het exploitatiesaldo.

Woningbouwproject (€75.000 nadelig)
De uitwerking van de visie Lage Zwaluwe loopt door in 2026. In de raadsvergadering van 5 februari 2026 is besloten om een bedrag van € 75.000 over te hevelen naar 2026. Dekking vindt plaats door onttrekking uit de algemene reserve. Het nadeel binnen dit thema wordt gecompenseerd door het voordeel op algemene dekkingsmiddelen en is daarmee budgettair neutraal voor het exploitatiesaldo.
Daarnaast is er sprake van een administratieve overheveling van ambtelijke uren (apparaatskosten) van grondgebied van het thema Woningbouw en Ruimte naar het thema Duurzaamheid.

Volkshuisvesting (€385.000 voordelig)
De budgetten voor advies en onderzoekskosten worden naar beneden bijgesteld met een bedrag van €385.000 waarna een bedrag resteert van €72.500. Deze verlaging is in principe budgettair neutraal omdat €385.000 verdeeld wordt naar andere begrotingsposten. In het restant van €72.500 is een bedrag begrepen van € 38.000 waarvan in de raadsvergadering van 5 februari 2026 is besloten om een bedrag van € 38.000 over te hevelen naar 2026. Dekking vindt plaats door onttrekking uit de algemene reserve. Het nadeel binnen dit thema wordt gecompenseerd door het voordeel op algemene dekkingsmiddelen en is daarmee budgettair neutraal voor het exploitatiesaldo.

Toezicht en handhaving (€346.000 nadelig)
Zoals aangegeven binnen volkshuisvesting is een deel van advies en onderzoekskosten verdeeld over andere begrotingsramingen. Dit is daarmee een administratief nadeel wat het voordeel bij volkshuisvesting compenseert. Het restant van de administratieve verschuiving (€42.000) wordt toegevoegd aan de deelbudgetten voor BOA, budget burgerzaken personeel Basisregistratie Persoonsgegevens (BRP) welke onderdeel zijn van thema 1.2

Transformatie flexwoningen Lage weg Thd (€185.000 nadelig)
In de begroting 2026 is rekening gehouden met huurinkomsten in 2026. Vanwege vertraging in het proces, gaan deze inkomsten in 2026 niet gerealiseerd worden.

Grondverkopen (€115.000 voordelig)
Deze meevaller betreft de verkoop van extra reststroken en verkoop ten behoeve van dijkverbetering door het waterschap.

Project Hooge Zwaluwe Zuid (€95.000 voordelig)
In het raadsbesluit van 13 november 2025 is een exploitatiebudget beschikbaar gesteld voor de voorbereiding van project Hooge Zwaluwe Zuid. In de afgelopen maanden is echter gebleken dat dit project en de daarmee samenhangende kosten leiden tot een faciliterende grondexploitatie. Dit betekent dat de gemaakte kosten uit 2025 en de nog te maken kosten uit 2026 gedekt kunnen worden uit de opbrengsten van een anterieure overeenkomst met de projectontwikkelaar. Gezien deze ontwikkeling is het exploitatiebudget voor 2026 op nul gesteld. De in dit raadsbesluit opgenomen goedkeuring voor de aanvraag om een suppletie-uitkering in te dienen uit hoofde van de bommenregeling van het gemeentefonds is inmiddels goedgekeurd. Dit leidt tot inkomsten voor de gemeente, omvang €95.000. Hiervan is op dit moment niet duidelijk hoe de verdeling tussen de hiervoor te maken kosten en de ontvangen vergoeding uitvalt tussen de projectontwikkelaar en de gemeente. Dit kan mogelijk tot neerwaartse bijstelling van de geraamde inkomsten leiden. 

Actieve grondexploitaties actualisatie begroting (€143.000 voordelig)
a. De actieve grondexploitaties zijn meerjarig bijgewerkt op basis van de exploitatie opzet zoals deze in de jaarrekening 2025 zijn toegelicht. Verdere informatie is opgenomen in de paragraaf grondbeleid jaarrekening 2025. Deze actualisatie leidt tot een storting in de reserve voor de winstneming (totale omvang € 149.000) en een storting in de reserve bovenwijkse voorzieningen (€ 57.000). Deze worden resultaat neutraal verwerkt in de exploitatie. 

b. Grondexploitatie "De Ligne Zuid"
Het raadsbesluit van 9 oktober 2025 waarbij grondexploitatiecomplex De Ligne Zuid is vastgesteld door de Raad is als administratief verwerkt als onderdeel van de mutaties van de voorjaarsnota. Dit is omdat het raadsbesluit niet meer tijdig verwerkt kon worden in de primaire begroting 2026. 

Verschuiving budget tussen thema's (€356.000 voordelig)
De budgetten voor inzet van personeel worden op thema Woningbouw en ruimte naar beneden bijgesteld, maar voor hetzelfde bedrag naar boven bijgesteld op thema Duurzaamheid. Daarmee is deze wijziging per saldo resultaatneutraal.

Flierstraat (€28.000 nadelig)
Vanwege de eigendom van het pand Flierstraat 102-104 worden jaarlijks lasten gemaakt in het kader van nutsvoorzieningen, verzekeringen, klein onderhoud en dergelijke. Deze bedragen waren in de primitieve begroting 2026 nog niet geraamd en worden nu opgenomen.

Thema Duurzaamheid 
Afvalstoffen(heffing) (€211.000 nadelig)
De nettolasten voor de afvalstoffen stijgt gemiddeld structureel met €211.000. Dit wordt grotendeels veroorzaakt door twee factoren: tegenvallende opbrengsten restafval (inzamelvergoeding PMD) met €193.000, kosten plaatsing ondergrondse containers €25.000 en hogere verwachte opbrengsten in de milieustraat met €105.000. Het restantbedrag van €98.000 wordt veroorzaakt door tal van diverse factoren zoals hogere stortkosten, hogere hoeveelheden, inzamelkosten GFT en restafval (indexatie) en onderhoud-/beheerskosten van de milieustraat.

Verloop voorziening Afvalstoffenheffing
De toe te rekenen kosten aan de afvalstoffen worden in jaar 2026 verrekend met de voorziening afvalstoffenheffing, voor zover deze niet gebaseerd zijn op een nacalculatie effect. Vanaf 2027 e.v. worden deze betrokken bij de berekening van de tarieven afvalstoffenheffing. De voorziening bedraagt op basis van de concept-jaarrekening 2025 per 31-12-2025 €583.841.  De onttrekking van de primaire begroting 2026 bedraagt €157.140. 

Duurzaamheid (lasten €35.000 nadelig)
Dit jaar worden er kosten gemaakt voor de uitwerking van de routekaart in een uitvoeringsprogramma gemeentelijk vastgoed. Ter dekking wordt de reserve duurzaamheid ingezet voor de routekaart voor de verduurzaming van het gemeentelijk vastgoed en de uitwerking hiervan in een uitvoeringsprogramma. De onttrekking is onderdeel van de algemene dekkingsmiddelen. Daarmee is deze mutatie budgettair neutraal voor de begroting.

SiSa CDOKE (lasten €1.132.000 nadelig)
De tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid (CDOKE) regeling was tot en met 2025 een specifieke uitkering (SPUK). Vanaf 2026 is deze uitkering onderdeel van de algemene uitkering en wordt als inkomsten onder algemene dekkingsmiddelen opgenomen (€906.000). De inzet van de CDOKE behelst met name personeel van derden, onderzoekskosten en campagnes, werken door derden (o.a. opstellen soortenmanagementplan, warmteprogramma, mitigerende maatregelen) en apparaatskosten (apparaatskosten verschoven). Daarnaast wordt rekening gehouden met een budget van €300.000 wat in de toekomst kan worden ingezet voor uitbreiding formatie, inhuur of andere kostensoorten. Tegenover de geraamde lasten staan naast de baten in de algemene uitkering ook baten ad €325.000 zijnde het overschot van 2025 van de SPUK. Daarnaast verwachten we een subsidie SMP en een bijdrage Woonvizier (€222.000); wanneer deze definitief zijn geworden zullen deze baten worden verwerkt in de Najaarsnota 2026. 

Thema Economie, Recreatie en Toerisme
Toerisme en recreatie (lasten €77.000 nadelig)
Naast een mutatie voor de samenwerking De Biesbosch is een budget van €46.000 noodzakelijk voor de afronding van de visieontwikkeling Gat van de Ham welke doorloopt in 2026. Daarnaast is voor de uitvoering van toeristische projecten die doorlopen in 2026 een budget noodzakelijk van €31.000. In de raadsvergadering van 5 februari 2026 is besloten om een bedrag van €77.000 over te hevelen naar 2026. Dekking vindt plaats door onttrekking uit de algemene reserve. 

Jachthaven Terheijden (resultaatneutraal in 2026)
De verwachte opbrengst van de jachthaven was abusievelijk onder de kosten opgenomen en meerjarig verwerkt. Dat wordt nu hersteld.